Uitblijven audit visueel toezicht 'onaanvaardbaar'

In dit artikel:

De Nederlandse Vereniging van Jonge Strafrechtadvocaten (NVJSA) en de Nederlandse Vereniging van Strafrechtadvocaten (NVSA) eisen snel duidelijkheid over de opslag, bewaring en vernietiging van opnames van vertrouwelijke gesprekken tussen advocaten en gedetineerden. Zij schrijven dit aan staatssecretaris Claudia van Bruggen van Justitie en Veiligheid en DJI-directeur-generaal Wim Saris.

De kwestie ontstond na wijzigingen in de Penitentiaire beginselenwet. Op 18 november 2025 legden veel strafadvocaten hun rechtsbijstand aan gedetineerden in de zwaarst beveiligde regimes stil, vooral vanwege visueel toezicht tijdens vertrouwelijke gesprekken. Begin maart werd die actie voorlopig opgeschort nadat het toezicht was aangepast, zodat strafprocessen konden doorgaan.

De Auditdienst Rijk beloofde vervolgens te onderzoeken of het visuele toezicht en de omgang met de opnames volgens de wet verlopen. Ruim een half jaar later zijn er echter nog geen resultaten en volgens de advocatenverenigingen zelfs geen vastgesteld plan van aanpak. Zij vinden dat onaanvaardbaar, omdat de vertrouwelijkheid van de communicatie nog altijd niet aantoonbaar is gewaarborgd. Volgens hen heeft DJI de ernst van de situatie onvoldoende erkend en berustte het hervatten van de gesprekken op de verwachting dat de audit snel zou volgen.

Ook de Nederlandse Orde van Advocaten (NOvA) heeft de vaste Kamercommissie voor Justitie en Veiligheid hierover benaderd. De orde waarschuwt dat advocaten en gedetineerden nog steeds gesprekken voeren in ruimtes met camera’s en microfoons. Het gebrek aan concrete waarborgen schaadt volgens de NOvA niet alleen de rechtsbescherming, maar ook het vertrouwen in de rechtsstaat. De NVSA en NVJSA overwegen vervolgstappen.