Onderzoek: Investeren in rechtshulp loont

In dit artikel:

Een kosten-batenanalyse van SEO Economisch Onderzoek, in opdracht van het Juridisch Loket, laat zien dat investeren in vroegtijdige, laagdrempelige rechtshulp zich ruim terugbetaalt: elke euro die naar het Loket gaat levert de samenleving volgens de studie drie tot vijf euro aan maatschappelijke waarde op. Het Loket, dat gratis juridische hulp biedt aan mensen met een laag inkomen en wekelijks zo’n 9.000 bezoekers ontvangt, speelt daardoor een belangrijke rol bij het sneller oplossen van problemen en het beperken van maatschappelijke kosten.

Voor 2024 berekende SEO de uitvoeringskosten van het Juridisch Loket op circa 54 miljoen euro. Zonder het Loket zouden andere juridische hulpverleners samen naar schatting 21 tot 30 miljoen euro extra moeten besteden, waardoor de netto-uitgaven uitkomen op 24 tot 33 miljoen. Die kosten wegen echter ruimschoots op tegen de geraamde baten: vooral verminderde stress en verbeterd welzijn vormen de grootste opbrengstpost, geraamd tussen 103 en 232 miljoen euro. Daarnaast wordt een daling van zorgkosten van 2–3 miljoen genoemd, een productiviteitswinst op de arbeidsmarkt van 13–15 miljoen en een vermindering van schuldenproblematiek ter waarde van 3–4 miljoen.

Het totale maatschappelijke saldo voor 2024 komt volgens het rapport uit tussen ongeveer 98 en 219 miljoen euro. SEO benadrukt dat de meeste voordelen direct bij rechtzoekenden terechtkomen, terwijl de overheid slechts deels via indirecte baten wordt gecompenseerd. Willemijn van Helden, bestuurder van het Juridisch Loket, noemt het rapport een bevestiging van de waarde van hun werk en dringt er bij het nieuwe kabinet op aan te blijven investeren: “Elke euro die de regering investeert vroegtijdige, laagdrempelige rechtshulp betaalt zich dubbel en dwars terug,” aldus Van Helden.

Kort samengevat: vroegtijdige juridische hulp door het Juridisch Loket voorkomt escalatie van problemen, vermindert gezondheids- en financiële schade en levert een gunstige maatschappelijke return on investment op, waarmee toegankelijkheid van rechtshulp in de praktijk voor kwetsbare groepen wordt versterkt.