Ondernemers slechter bestand tegen inkomensverlies dan werknemers

In dit artikel:

Het Centraal Planbureau (CPB) publiceerde op 21 januari 2026 een stresstest waarin het onderzoekt hoe goed Nederlandse huishoudens bestand zijn tegen inkomensverlies door baanverlies of arbeidsongeschiktheid van de hoofdkostwinner. Uit de analyse blijkt dat zeven op de tien zelfstandigen hun vaste lasten minstens twee jaar kunnen blijven betalen na een inkomensschok; werknemers zijn beter beschermd (82% bij ontslag, 91% bij arbeidsongeschiktheid), mede dankzij verplichte loondoorbetaling bij ziekte en recht op WW/WIA. Zonder schok heeft 93% van de huishoudens voldoende middelen voor twee jaar vaste en noodzakelijke uitgaven. Het CPB berekende ook het effect van een publieke arbeidsongeschiktheidsverzekering voor zelfstandigen: zonder verzekering redt 70% het twee jaar, met een publieke regeling en een jaar wachttijd stijgt dat naar 75%. Tegelijk zijn er duidelijke kwetsbare groepen — jongeren, huurders en alleenverdieners — die door lagere inkomens, geringe buffers en minder sociale rechten veel sneller in de financiële problemen komen; 15,4% van de ondernemers kan na een schok slechts enkele maanden vooruit.