NOvA: alle kantoorvormen mogen, mits advocaten zeggenschap houden

In dit artikel:

De Nederlandse Orde van Advocaten (NOvA) wil in principe alle bedrijfsstructuren voor advocatenkantoren toestaan. Daarmee wil de organisatie innovatie en een gelijk speelveld bevorderen, terwijl de onafhankelijkheid en andere kernwaarden van de advocatuur beschermd blijven.

Een belangrijke voorwaarde is dat alle advocaten binnen een kantoor worden ondergebracht in een aparte organisatorische eenheid, de zogenoemde staak. Deze beroepsmatige eenheid moet doorslaggevende zeggenschap houden over de praktijkuitoefening, de naleving van de kernwaarden en professionele beslissingen. Externe financiers of aandeelhouders mogen geen feitelijke invloed krijgen op de manier waarop advocaten hun beroep uitoefenen.

De visie werd maandag gepresenteerd tijdens een symposium over moderne praktijkstructuren. De eerste reacties waren overwegend positief. Volgens Scipio van der Stoel biedt het voorstel ruimte voor onder meer franchises en managed service organisations, waarbij ondersteunende diensten kunnen worden uitbesteed. Peter Leermakers van BrandMR hoopt dat zijn organisatie, die advocaten in loondienst inzet, een reguliere status krijgt in plaats van onder een experimentele regeling te vallen.

Tijdens de vergadering van het College van Afgevaardigden op dinsdag 29 september in Den Haag kreeg het voorstel steun, mede vanwege de stapsgewijze aanpak. Wel waarschuwde Sip van Dijk voor de invloed van vreemd kapitaal, ook wanneer die juridisch wordt beperkt. Daarnaast wil de NOvA niet alleen individuele advocaten, maar ook kantoren als geheel verantwoordelijk kunnen houden voor overtredingen van beroepsnormen. De tuchtrechter zou kantoren dan kunnen aanspreken op beleid dat bijvoorbeeld te sterk op winst is gericht.

De invoering hangt mede af van de toekomstige landelijke toezichthouder OTA, waarover nog kritiek bestaat. Bij groen licht werkt de NOvA eerst regels uit voor samenwerking, financiering en bestuur. Daarna kan een centraal register worden ingericht voor kantoren met externe financiers of samenwerkingen met andere beroepsgroepen. Het voorstel sluit aan bij recente rapporten die pleiten voor meer keuzevrijheid, maar tegelijk om stevigere bescherming van de kernwaarden vragen.