Kabinet mikt op instroom en behoud van 3.000 sociaal advocaten

In dit artikel:

Het kabinet wil de komende tien jaar 3.000 sociaal advocaten aantrekken of behouden om de toegang tot gesubsidieerde rechtsbijstand te waarborgen. Staatssecretaris Claudia van Bruggen (J&V) legt dit plan voor in een brief aan de Tweede Kamer en wijst op oorzaken van de krimp: vergrijzing, krapte op de arbeidsmarkt, lage vergoedingen en een zwak imago, wat kan leiden tot tekorten in bepaalde rechtsgebieden en regio’s.

De toekomstvisie is opgesteld in overleg met de Raad voor Rechtsbijstand, de Orde van Advocaten en de Vereniging Sociaal Advocatuur Nederland en rust op vier pijlers: onderwijs, imago, organisatievormen en doelmatige bedrijfsvoering. Om studenten te interesseren moet de sociale advocatuur beter zichtbaar worden in het juridische onderwijs; zo moet er vanaf 2027 op meerdere universiteiten een ‘toga‑experience’ komen en moet in de bachelorfase structureel aandacht worden besteed aan het vakgebied.

Voor het imago wordt de campagne Ik ben sociaal advocaat vanaf 2026 uitgebreid richting het brede publiek via social media, podcasts en documentaires. De grootste uitdaging ligt bij bedrijfsstructuren en efficiëntie: naar schatting gaan de komende tien jaar circa 2.500 sociaal advocaten met pensioen, terwijl de opleidingscapaciteit beperkt is en veel praktijkvoering solo plaatsvindt. Mogelijke oplossingen zijn een kantoortoeslag voor kantoren die bijdragen aan duurzame sociale praktijken, het stimuleren van inactieve geregistreerde advocaten om meer toevoegingen te doen en het vereenvoudigen van de EXU‑procedure voor extra uren. Ook wordt gekeken naar innovatieve organisatievormen zoals voorgesteld door Pro Facto en de Erasmus Law School.