Hoge Raad vraagt advisory opinion over de toepassing van de Wet herziening ten nadele

In dit artikel:

De Hoge Raad onderzoekt of een oude vrijspraak toch opnieuw strafrechtelijk kan worden opengebroken door een wet die pas later is ingevoerd. Het gaat om een moordzaak uit 2006 in Alphen aan den Rijn, waarin een 28-jarige vrouw dood werd gevonden. De verdachte werd toen vervolgd, maar zowel de rechtbank als het gerechtshof sprak hem vrij; die vrijspraak werd in 2012 definitief na cassatie.

Het Openbaar Ministerie wil de zaak heropenen omdat er volgens het OM nieuw belastend DNA-bewijs is. Daarvoor is een verzoek tot herziening ingediend. De kern van het juridische probleem is echter of de wet op herziening ten nadele, die op 1 oktober 2013 van kracht werd, ook mag worden toegepast op een zaak die al vóór die datum onherroepelijk was afgesloten.

De advocaat-generaal stelde in maart 2026 dat de Europese rechtspraak hierover geen duidelijk antwoord geeft en adviseerde daarom de Hoge Raad om het Europees Hof voor de Rechten van de Mens om een advies te vragen. De Hoge Raad volgt die lijn: eerst moet worden uitgezocht of terugwerkende kracht hier verenigbaar is met het EVRM, vooral met het rechtszekerheidsbeginsel en de bescherming tegen vervolging na een definitieve vrijspraak. Pas daarna kan worden beslist of de strafzaak opnieuw mag worden geopend.