De opmars van de gekwalificeerde handtekening

In dit artikel:

Advertorial van PKISigning: binnen de EU geldt de gekwalificeerde elektronische handtekening (QES) als het enige digitale ondertekeningsniveau dat zonder meer gelijkstaat aan een handgeschreven handtekening. De QES is in eIDAS (Verordening 910/2014) vastgelegd en combineert een gekwalificeerd certificaat, gemaakt met een gekwalificeerde veilige ondertekeningscreatieapparatuur (QSCD), en uitgifte door een onder toezicht staande vertrouwensdienstverlener. Cruciaal is dat de identiteit van de ondertekenaar vooraf op hoog betrouwbaarheidsniveau is vastgesteld.

Door deze mix van identiteitszekerheid en documentintegriteit biedt de QES in bewijsrechtelijke zin een sterk vermoeden van authenticiteit: wie zo’n handtekening betwist, moet aanzienlijk zwaarder bewijs leveren dan bij eenvoudige of geavanceerde elektronische handtekeningen. De rechterlijke praktijk is nog beperkt maar consequent in aanpak: rechtbanken toetsen of een gebruikte elektronische handtekening toereikend betrouwbaar is voor het beoogde doel; met een QES zijn discussies over wie daadwerkelijk tekende en of het document is gewijzigd grotendeels uitgesloten. Wel blijven in specifieke gevallen aanvullende nationale vormvereisten van toepassing.

De QES groeit snel uit tot de nieuwe norm buiten alleen overheid en banken. Twee ontwikkelingen drijven die omslag. Ten eerste maakt de eIDAS‑herziening ruimte voor de Europese Digitale Identiteitswallet (EUDI‑wallet), waarmee burgers straks standaard en voor particulier gebruik mogelijk kosteloos een gekwalificeerde handtekening kunnen zetten. Ten tweede zijn de technische drempels sterk gedaald: waar vroeger smartcards en kaartlezers nodig waren, volstaan nu smartphones, cloudcertificaten en remote identificatie via mobiele apps. Dat vereenvoudigt inzet in sectoren waar juridische zekerheid telt — met name advocatuur, notariaat en financieel zakelijke dienstverlening — en maakt de QES praktisch inzetbaar voor contracten en transacties.

Kortom: de QES biedt binnen de EU de hoogste juridische zekerheid voor digitale ondertekening en wordt dankzij regelgeving en gebruiksvriendelijke technologie steeds toegankelijker. PKISigning positioneert zich als aanbieder die deze gekwalificeerde handtekening voor advocaten en notarissen praktisch toepasbaar maakt.