ChatGPT voor de rechter: 79 uitspraken waarin gebruik van AI-gegenereerde teksten een rol speelt

In dit artikel:

AI-gegenereerde teksten verschijnen steeds vaker in de rechtszaal, waarbij procespartijen die output soms presenteren als een nieuw soort deskundige of rechtsbron. Een analyse van 79 uitspraken laat zien dat dergelijke AI-teksten ontbreken aan de drie ankers die juridisch gezag geven: elementen die zekerheid, herleidbaarheid en verantwoording waarborgen. Daardoor vormen ze geen volwaardige vervanger voor menselijk juridisch oordeel. Als praktische stap pleit de analyse op korte termijn voor een professionele motiveringsplicht: partijen moeten expliciet verklaren hoe AI-bijdrage tot stand kwam, welke bronnen eraan ten grondslag liggen en wie ervoor verantwoordelijk is. Zo wordt AI-advies gekoppeld aan menselijke autoriteit en rekenschap, wat nodig is om kwaliteit, controleerbaarheid en rechtsgelijkheid te bewaren. Zonder zulke regels bestaat het risico dat onbetrouwbare of ondoorzichtige AI-uitvoer de besluitvorming in civiele en strafrechtelijke procedures schaadt.