Bewustwording en nieuwe stappen tegen speculatieve grondhandel

In dit artikel:

Minister Mona Keijzer (Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening) heeft in een Kamerbrief uiteengezet welke maatregelen zijn onderzocht en welke stappen volgen om particulieren te beschermen tegen speculatieve grondhandel waarbij grote onbebouwde landbouwpercelen worden opgesplitst en als beleggingskavels aan particulieren worden verkocht met het vooruitzicht op een lucratieve bestemmingswijziging. Volgens recent Kadasteronderzoek is het aantal transacties in zulke beleggingspercelen sinds 2023 duidelijk afgenomen; het aandeel blijft echter klein en risico’s voor kopers blijven bestaan. De daling wordt toegeschreven aan toegenomen media- en politieke aandacht en aangescherpt gedrag van notarissen door tuchtrechtspraak en vakliteratuur.

Keijzer verwerpt een algemeen splitsingsverbod als disproportioneel en in strijd met eigendomsrecht, en ziet ook juridische of uitvoeringsproblemen bij Scandinavische toetsmodellen, herinvoering van de oude Wet agrarisch grondverkeer of het onderbrengen van deze transacties onder de Wet op het financieel toezicht. Eveneens afgewezen is het voorstel van de KNB om notariële betrokkenheid uit te breiden tot de koopovereenkomst; dat zou volgens het kabinet kosten en lasten onnodig verhogen.

Wel wordt onderzocht of particuliere kopers van grond recht krijgen op een wettelijke bedenktijd van drie dagen, vergelijkbaar met de bedenktijd bij woningkoop. Daarnaast komt er meer voorlichting via rijksoverheid en decentrale overheden en wordt informatie-uitwisseling tussen toezichthouders (AFM, ACM en BFT) gestimuleerd, inclusief mogelijke wettelijke basis voor gegevensdeling als de ernst van de problematiek dit rechtvaardigt.