AI-camera's EBI Vught kunnen liplezen, maar DJI sust zorgen

In dit artikel:

In de EBI in Vught en op Afdelingen Intensief Toezicht is al maanden onrust omdat strafrechtadvocaten sinds november weigeren cliëntgesprekken te voeren zolang de spreekkamers continu door camera’s worden gevolgd. Een grote groep, met initiatiefnemer Sander Janssen, vreest dat zicht op gezicht en mond de vertrouwelijkheid aantast: visueel liplezen of personeel dat meekijkt zou strategische of gevoelige informatie kunnen prijsgeven. Ook spelen vragen over microfoons en regels die het bedekken van de mond verbieden.

DJI liet professionele liplezers bestaande opnames analyseren; die konden delen van gesprekken reconstrueren, waarmee werd aangetoond dat liplezen op basis van de huidige beelden praktisch mogelijk is. De gevangenisdienst houdt echter vol dat de kans dat ongetraind personeel zelfstandig zulke reconstructies maakt verwaarloosbaar is: livebeelden kunnen niet worden gepauzeerd, teruggespoeld of ingezoomd. Beelden zouden na gesprekken direct gewist worden, tenzij er tijdens een incident ingegrepen moet worden; alleen een beperkt aantal geautoriseerde medewerkers heeft toegang en inzage wordt gelogd.

Een extra zorg is dat de camera’s AI‑functionaliteit hebben. DJI zegt dat die functies niet actief zijn omdat de benodigde licenties niet zijn aangeschaft. Staatssecretaris Arno Rutte kondigde aan dat DJI samen met liplezers camerastandpunten zal aanpassen om live liplezen te verhinderen. Ondertussen mogen advocaten mondkapjes dragen en komt er een onafhankelijke audit op naleving van wettelijke waarborgen. Op 6 februari besluiten de stakende strafpleiters of deze technische en organisatorische maatregelen voldoende zijn om het gespreksonderhoud te hervatten.